Hapiste Yabancı

Adalet Bakanlığı tarafından TÜİK aracılığıyla yıllık olarak açıklanan Ceza İnfaz Kurumu İstatistikleri ve Avrupa Konseyi’nin Yıllık Ceza İstatistikleri, yabancı mahpuslara dair en düzenli ve güvenilir veri kaynaklardır. Bunların yanı sıra Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde milletvekilleri tarafından verilen soru önergelerine gelen yanıtlar ve TBMM İnsan Hakları Komisyonu görüşmelerindeki soru-cevap imkanı da sistematik olmasa da Türkiye hapishanelerindeki yabancı mahpuslara ilişkin güvenilir veri elde etme imkanı sağlamaktadır.

Yabancı mahpusların sorunları, dil ile engeller başta olmak üzere adalete erişim, sağlık hizmetlerine erişim, ziyaretçi kabul ve telefon ile haberleşme hakları, nakil, kültür ve din, ayrımcılık, maddi sorunlar ve göçmen statüsünde olma gibi temel başlıklar altında toplanabilir. Ek olarak; yabancı mahpusların uyrukları dışında din, dil, yaş, cinsiyet, sağlık durumu, cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği gibi özgün durumlarından kaynaklı olarak özel ihtiyaçları bulunabilmektedir.

Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST) Mahpus Danışma Hattı başta olmak üzere Türkiye Barolar Birliği (TBB)Tercüme Destek Hattı, Mülteci Hakları Merkezi (MHM) Genel Hukuki Danışma Hattı ve Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) Danışma Hattı yabancı mahpus ve yakınlarının yararlanabileceği destek mekanizmalarıdır. Daha detaylı bilgi için basvururehberi.cisst.org.tr adresini ziyaret edebilir ve hapisteyabancı@cisst.org.tr adresi ile iletişime geçebilirsiniz.

Ayrıca, infaz erteleme talebinin CGTİHK m. 16/6’da  “toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturma” şeklinde bir ibare bulunmaktadır. "Toplum güvenliği" kriterinin belirsizliği ve kolluk kuvvetlerine bırakılması, özellikle siyasi mahpusların sağlık hakkına erişimini engellemektedir. Sağlık hakkının kısıtlanmasının karşısına toplum güvenliği gibi muğlak bir kriter konularak kişilerin en temel hakkı olan yaşam hakkı göz ardı edilmektedir. 

Ceza ve Tevkifleri Genel Müdürlüğü’nün web sitesinde yer alan bilgi bankası üzerinden yabancı mahpuslar da dahil olmak üzere Türkiye hapishanelerindeki tüm mahpuslarla ilgili düzenlemeleri içeren ulusal ve uluslararası mevzuata erişebilirsiniz. Ayrıca İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı ve Yabancılar İletişim Merkezi web sitesi üzerinde de göç ve mültecilik süreçleriyle ilgili ulusal ve uluslararası mevzuata dair bilgileri bulabilirsiniz. Ek olarak; CİSST web sitesi üzerinden hapishanelerde öne çıkan sorulara dair bilgi notlarına ulaşabilirsiniz.