Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST) mahpuslar ve mahpus yakınlarından ulaşan talep, şikâyet ve hak ihlallerine dair iddiaları, insan hakları izleme ve denetleme mekanizmalarına yaptığı başvurular aracılığıyla izlemektedir. Bu başvurularda CİSST, denetim mekanizmalarından, ilettiği hak ihlallerine dair iddiaların araştırılması ve incelenmesini talep ederken yerinde izleme yapma yetkisi olan kurumları da hapishanelerde izleme yapmaya ve bu izlemeyi raporlamaya davet etmektedir. Bu rapor, hapishanelerdeki insan hakları durumunu inceleme ve denetleme yetkisi bulunan kurumlara CİSST’in 2020 yılı boyunca yaptığı başvuruların ve bu başvurulara gelen cevapların bir değerlendirmesini sunmayı amaçlamaktadır.

Bu rapor, 1 Ocak 2021 ile 31 Aralık 2021 tarihleri arasında mahpus ve mahpus yakınlarının CİSST’e ilettiği hak ihlalleri iddialarına dayanan 2795 başvuru ve bu başvurulara verilen 146 cevap incelenerek hazırlanmıştır. Bunlar, CİSST’in Adalet Bakanlığı, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü, Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER), Meclis İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu (MİHİK) , Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu, İl/İlçe İnsan Hakları Kurulları (İİHK), İl/İlçe Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurullarına (CİK) yaptığı başvurulardır. Bunun yanı sıra gelen şikâyetlerin niteliklerine göre Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), Sağlık Bakanlığı, Türk Tabipleri Birliği (TTB), barolar ve konsolosluklara da başvurular yapılmaktadır.
Başvuruların içeriğini kapalı hapishanede tutulan mahpusların mektup, açık hapishanelerde tutulan mahpusların ve mahpus yakınlarının telefon aracılığıyla CİSST’e ilettikleri talepler, şikâyetler ve hak ihlalleri iddiaları oluşturur. Raporun yazımında CİSST’e mektup, danışma hattı ve avukat görüşleri aracılığıyla hapishanelerden gelen bilgilerin sınıflandırılması amacıyla geliştirilen CİSST veritabanı sisteminden yararlanılmıştır. Bu veritabanı, hapishanelere dair CİSST’e ulaşan verilerin, hak ihlalleri iddialarının izlenmesi için hazırlanan göstergeler aracılığıyla sınıflandırılmasına dayanır. CİSST’e iletilen bu başvurular ve bu başvurulara idari kurumlardan gelen cevaplar da sistem içinde kategorize edilmiştir. Bu rapor, bulgularını bu kategorilerden edindiği verilere dayandırmaktadır.